Samen sterk voor een betere hartfalenzorg
In het Project HART (Hartfalen Apothekers in een Regionaal buurtTeam) willen we de zorg voor patiënten met hartfalen verbeteren door huisapothekers actief te betrekken in multidisciplinaire buurtteams.
Hartfalen komt vaak voor: meer dan 10% van de 70-plussers heeft hartfalen en de zorg is duur omdat patiënten vaak worden opgenomen in het ziekenhuis. Ze hebben gemiddeld 5 comorbiditeiten, zien verschillende specialisten en gebruiken veel medicatie. Het is een complexe aandoening die vraagt om een gecoördineerde aanpak. Onderzoek toont aan dat, wanneer apothekers deel uitmaken van multidisciplinaire zorgteams, de therapietrouw toeneemt en de ziekenhuisopnames afnemen.
Hieronder vind je een heel wat nuttige links en materialen die je kunnen inspireren om in de apotheek te werken rond hartfalen en waarmee je meteen aan de slag kan gaan.
› Zorgpad hartfalen met aandacht voor rol van de apotheker
Zorgpad hartfalen met aandacht voor de apotheker
Om apothekers en andere zorgverleners de nodige informatie en praktische aandachtspunten te geven, is er een multidisciplinair zorgpad ontwikkeld. De website is beschikbaar in het Nederlands, Frans en Engels en wordt regelmatig bijgewerkt.
Dit zorgpad is ontstaan vanuit het transmuraal zorgpad hartfalen in Zuid- en Midden West-Vlaanderen (vanuit AZ Groeninge, Kortrijk, Dr. David Derthoo, gestart in mei 2017), in samenwerking met de Belgische Werkgroep Hartfalen (BWGHF) en met Dr. Miek Smeets, kernlid van HeartsConnect.
Er is ook een aparte pagina voorzien met specifieke taken en aandachtspunten voor de (huis)apotheker.
Educatiemateriaal
Patiënten met hartfalen hebben behoefte aan inzicht in hun symptomen, de alarmtekens en de psychosociale impact. Herhaling en educatie op maat zijn essentieel om therapietrouw en zelfmanagement te bevorderen.
In samenwerking met UAntwerpen, Thomas More, Heartsconnect, Wit Gele kruis en Domus Medica werd educatiemateriaal voor zowel patiënten als zorgverleners ontwikkeld ter ondersteuning van de richtlijnen:
- Een ‘hartfaleneducatieboekje’: informatie voor de patiënt over zijn aandoening en wat leven met hartfalen inhoudt.
- Een ‘hartfalendagboekje’: een dagboek waarin de patiënt dagelijks zijn parameters (gewicht, bloeddruk, hartslag) kan bijhouden; er is ook ruimte voor de gegevens van het zorgteam en de gemaakte afspraken
- Een digitaal ‘hartfalendraaiboek’ dat de zorgverlener en patiënt samen kunnen doornemen als leidraad bij een hartfalen-educatieconsult. Er zijn twee versies beschikbaar, een versie voor de patiënt en een versie voor de zorgverlener, met extra informatie.
Wil je graag een papieren exemplaar van het hartfaleneducatieboekje of hartfalendagboekje? Neem dan contact op met Tine Vaes, tine.vaes@wgkantwerpen.be.
MFO Hartfalen
Een lokaal Medisch-Farmaceutisch Overleg (MFO) is een waardevol instrument om de samenwerking tussen huisartsen en apothekers te verbeteren. Er bestaat een MFO-pakket specifiek voor de optimalisatie van de behandeling van hartfalen.
Opleiding
Wil je je kennis over hartfalen opfrissen en patiënten nog beter begeleiden in de apotheek? Volg dan gratis de geaccrediteerde e-learning 'Samen sterk voor betere hartfalenzorg' op de website van IPSA!
Je leert hoe je als apotheker een verschil kan maken in de zorg voor patiënten met hartfalen. De opleiding combineert actuele kennis met herkenbare situaties en praktische tips voor de dagelijkse apotheekpraktijk.
Richtlijnen
Richtlijnen voor een goede medische praktijk zijn richtinggevend en bieden een ondersteuning bij het nemen van diagnostische of therapeutische beslissingen in de eerste lijn. Ze vatten voor de zorgverlener in de eerste lijn samen wat voor de gemiddelde patiënt het beste beleid is.
In 2026 werden de richtlijnen Chronisch Hartfalen van WOREL (Werkgroep Ontwikkeling Richtlijnen Eerste Lijn) deels herzien. Ook de ESC (European Society of Cardiology) publiceerde in 2026 een nieuwe richtlijn.